Planetę, na której rok jest krótszy od ziemskiego miesiąca, odkrył zespół kierowany przez prof. Andrzeja Niedzielskiego. Znajduje się w gwiazdozbiorze Kasjopei, oddalonym o ok. 1600 lat świetlnych od Słońca.

Artystyczna koncepcja egzoplanety tzw. ciepłego Jowisza NASA/ESA

Artystyczna koncepcja egzoplanety tzw. ciepłego Jowisza NASA/ESA

Pracami zespołu, który jak poinformowało we wtorek Centrum Promocji i Informacji UMK odkrył egzotyczną planetę, kierował prof. Andrzej Niedzielski z Centrum Astronomii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika. „Znalezisko” znajduje się przy bardzo starej, blisko dwukrotnie bardziej masywnej niż Słońce gwieździe.

 

„Ciepły Jowisz” i czerwony olbrzym

Gwiazda macierzysta o nazwie TYC 3667-1280-1 to tzw. czerwony olbrzym. Jest to obiekt o średnicy sześciokrotnie większej niż Słońce i 30 razy jaśniejszy. Znajduje się w gwiazdozbiorze Kasjopei, oddalonym o ok. 1600 lat świetlnych od Słońca.

– Takie planety są niezwykle rzadkie, a ta odkryta jest jedyną znaną przy tak masywnej gwieździe – zaznaczono.

 

Ciasna orbita i 26-dniowy rok

Planeta, nazwana zgodnie z obowiązującą konwencją TYC 3667-1280-1 b, ma masę ponad pięciokrotnie większą niż Jowisz. TYC 3667-1280-1 b krąży wokół swojej gwiazdy na bardzo ciasnej orbicie – jej „rok” trwa zaledwie 26,5 dnia. Gdyby umieścić ją w Układzie Słonecznym, byłby to najbliższy Słońcu obiekt, o orbicie dwukrotnie ciaśniejszej niż orbita Merkurego. Ze względu na małą odległość od gwiazdy, panująca na niej temperatura wynosi około 1100 st. C.

Jedno z wielu

Jak podkreśliło Centrum Promocji i Informacji, to już dwudziesty układ planetarny odnaleziony przez zespół prof. Niedzielskiego. Wśród odkrytych układów przewagę liczbową mają stare układy planetarne przy tzw. czerwonych olbrzymach, w których to poszukiwaniach zespół się specjalizuje. W trzech z nich jednocześnie odkryte zostały po dwie planety.

Odkrywane przez zespół prof. Niedzielskiego planety zazwyczaj krążą znacznie dalej od swoich gwiazd niż ta przy TYC 3667-1280-1. Rekordzistką wśród nich jest planeta przy gwieździe BD+49 828, która krąży wokół niej w odległości aż 4,2 jednostki astronomicznej, a jej „rok” trwa 2590 dni.

 

Solo albo w duecie

Wszystkie badania prowadzące do tych odkryć zostały wykonane za pomocą 10-metrowego teleskopu Hobby-Eberly w Teksasie, a ostatnich pięć przy współudziale włoskiego teleskopu Galileusz, którego średnica zwierciadła wynosi 3,6 m. Instrument ten wyposażony jest w jedno z dwóch najdokładniejszych urządzeń na świecie – spektrograf HARPS-N, który umożliwia pomiar prędkości gwiazd z dokładnością wyższą niż 1 m/s.

 

Umysły z całego świata

Zespół tworzą: prof. Aleksander Wolszczan (Uniwersytet Stanowy Pensylwanii w Stanach Zjednoczonych), dr Eva Villaver (Uniwersytet Autonomiczny w Madrycie w Hiszpanii), dr Grzegorz Nowak (Instytut Astronomiczny Wysp Kanaryjskich w Hiszpanii), dr Monika Adamów (Uniwersytet Stanowy w Teksasie i Obserwatorium Astronomiczne McDonalda w Stanach Zjednoczonych oraz UMK), dr Gracjan Maciejewski (Centrum Astronomii UMK), dr Kacper Kowalik (Narodowe Centrum Zastosowań Superkomputerowych w Illinois w Stanach Zjednoczonych) oraz doktorantki Beata Deka-Szymankiewicz i Michalina Adamczyk z UMK. Badania prof. Niedzielskiego finansowane są przez Narodowe Centrum Nauki.

 

Źródło: PAP, tvnmeteo

Polecane:

USA - Kilkanaście tornad w poniedziałek spustoszyło Teksas i Arkansas
USA - Z powodu powodzi zginęło już 5 osób, 130 tysięcy ewakuowano w trzech stanach
Syberia, Rosja - Bardzo silne i płytkie trzęsienie ziemi, w Kyzył popękały ściany domów, magnituda 6...
Szwecja - Naukowcy opracowali molekularny katalizator, teraz sztuczna fotosynteza niemal tak szybka ...
Krótkotrwałe cząstki występujące w próżni mogą powodować fluktuację prędkości światła
Słońce - Wystąpił silny rozbłysk centralnie na wprost Ziemi, klasa M7.2, zbliża się również duża dzi...
Odkryto mechanizm odpowiadający za lepszy stan zdrowia, który uzyskujemy dzięki ćwiczeniom fizycznym...
USA - Pierwszy raz sfilmowano "czarnego diabła morskiego"
Sumatra, Indonezja - Popiół z wulkanu Sinabung dotarł do miast oddalonych o 50 kilometrów, siedem po...