Ile osób mieszka w miastach? Obecnie to już ponad połowa (55%) ludności. Szacuje się, że w 2050 r. aż 75% światowej populacji będzie zamieszkiwać miasta. Organizacja Narodów Zjednoczonych (ONZ) przygotowała raport, z którego wynika, że w 2018 r. 4,2 mld osób mieszkało w miastach.

Al-Qāhirah – stolica arabskiego świata. Fot. Zdenar Adamsen.

ONZ wskazuje, że już w 2030 r. liczba osób zamieszkujących miasta nie mniejsze niż takie, w których żyje 1 mln osób, wyniesie 27%. Prognozuje też, że w kolejnych latach liczba osób zamieszkujących wszystkie miasta będzie rosła, podczas gdy liczba mieszkańców terenów wiejskich będzie spadać. O ile obecnie na wsiach mieszka ponad 45% populacji, w 2030 r. będzie to już tylko 40%.

Obecnie w miastach o zaludnieniu 10 mln lub więcej mieszka ponad 500 mln osób. W 2030 r. będzie to już 730 mln. Najbardziej zurbanizowanym regionem jest Ameryka Północna (82% ludności mieszkało tam w miastach w 2018 r.), a także Ameryka Łacińska i Karaiby (81%), Europa (74%) i Oceania (68%). W Azji poziom urbanizacji osiągnął około 50%. Choć nadal w Afryce dominują tereny niezurbanizowane, to w miastach mieszka już 43% ludności.

 

Milionowe miasta w roku 2018 i 2030

Obecnie na świecie jest ponad 30 miast, w których mieszka powyżej 10 mln osób. Jakie są prognozy na rok 2030? Miast z liczbą mieszkańców powyżej 10 mln będzie 41. Od 5 do 10 mln – 63 miastaLiczba miast z przedziału 1-5 mln wzrośnie do 558, a tych od 0,5 do 1 mln będzie 731.

W 2018 r. w skali świata niemal 27 miast miało 11 mln mieszkańców. Prognozy wskazują na to, że w 2030 r. będzie ich o około 1/3 więcej. W roku 2050 aż 75% ludzi będzie mieszkańcami miast.

Największe miasta świata

  1. Tokio, Japonia – 37,5 mln mieszkańców

W 2020 r. Tokio będzie gospodarzem letnich Igrzysk Olimpijskich. Fot. Adobe Stock

Na pierwszym miejsu rankingu uplasowało się Tokio, a właściwie tokijska prefektura metropolitalna, w której skład wchodzą 23 dzielnice, region Tama oraz wyspy. Japońska stolica położona jest na największej japońskiej równinie, w regionie Kantō, na wyspie Honsiu, u ujścia rzeki Sumida. Powierzchnia tej metropolii to 2190,93 km², około cztery razy więcej niż w przypadku Warszawy. Do 1868 r. Tokio (jap. Wschodnia Stolica) nazywało się Edo. Symbolami miasta są m.in. miłorząb dwuklapowy i… mewa śmieszka.

  1. Delhi, Indie – 28,5 mln mieszkańców

Delhi to miasto uniwersyteckie. Fot. Adobe Stock

Stolica Indii, a co za tym idzie wielki węzeł komunikacyjny, centrum przemysłu i kultury,z licznymi teatrami, galeriami, muzeami i zabytkami z okresu Wielkich Mogołów. Jak głosi legenda, przez tysiąclecia nabudowano na sobie i obok siebie siedem miast Delhi. Badania archeologiczne potwierdziły, że u źródeł powstania Delhi leży założenie w 1200 p.n.e pierwszego z tych miast: Indraprastha. Przeciętna temperatura w roku wynosi 25 stopni Celsjusza, roczna ilość opadów średnio 808 mm (apogeum opadów przypada na sierpień). Jeżeli chodzi o rozwój, miasto przoduje w rozwoju technologii informacyjnej i telekomunikacyjnej.

  1. Szanghaj, Chiny – 25,6 mln mieszkańców

Szanghaj to najludniejsze miasto Chin. Fot. chongking

Miasto położone na wschodzie Chin, u ujścia rzeki Jangcy. Zlokalizowany w nim port należy do największych na świecie, tak samo jak działająca w mieście giełda. W dzielnicy Pudong, leżącej naprzeciwko historycznego Bundu, podziwiać można liczne drapacze chmur. Z wieżowca najprzyjemniej podziwiać panoramę miasta; wybrać można choćby taras widokowy na 100. piętrze Szanghajskiego Światowego Centrum Finansowego (SWFC) lub na 88. piętrze Jin Mao Tower, czy też kopuły Perły Orientu, jednej z najwyższych wież telewizyjnych świata.

  1. São Paulo, Brazylia – 21,7 mln mieszkańców

W XIX w. Sao Paulo było światowym centrum handlu kawą. Fot. Thiago

São Paulo zostało założone w 1554 r. jako misja jezuicka św. Pawła, którego imieniem zostało nazwane. Jest największym miastem nie tylko Ameryki Południowej, ale również półkuli południowej. W XVI i XVII w. kwitł w nim handel kamieniami szlachetnymi, był to również dość prężny ośrodek handlu niewolnikami. W XIX w. stało się światowym centrum handlu kawą, m.in. dzięki doprowadzeniu do miasta w 1867 r. linii kolejowej z portu Santos. Obecnie São Paulo jest świetnie skomunikowanym, jednym z największych ośrodków przemysłowych i handlowych – i nadal handluje się tam kawą. Do podróżowania wykorzystać można jednak już nie tylko jedną linię kolejową, ale i metro czy dwa porty lotnicze.

  1. Meksyk, Meksyk – 21,6 mln mieszkańców

Ciudad de México – stolica i dystrykt federalny Meksyku. Fot. mariana_designer/Adobe Stock

Meksyk został założony w XIV w. przez Azteków (Tenochtitlán). Współcześnie, jak przystało na stolicę i jedno z największych miast świata, Meksyk stał się centrum politycznym, kulturalnym i gospodarczym. Gwałtowna urbanizacja wyrządziła jednak wiele szkód, związanych głównie ze środowiskiem naturalnym. Miasto ma obecnie ogromny problem m.in. z odprowadzaniem wód opadowych i ścieków. Nadal jednak warto wybrać się do Meksyku na wycieczkę, podziwiać historyczne centrum miasta, kolonialną i współczesną architekturę, parki i muzea, a także pływające ogrody Xochimilco, które ponad 30 lat temu zostały wpisane na listę Światowego Dziedzictwa Kultury UNESCO.

  1. Kair, Egipt – 20,1 mln mieszkańców

Al-Qāhirah – stolica arabskiego świata. Fot. Zdenar Adamsen.

Kair, położony nad Nilem, to największy ośrodek świata islamskiego. Nazywany jest Matką Świata bądź Miastem tysiąca minaretów. Składa się z dwóch części: Kairu i Gizy, podzielonych łącznie na 14 dzielnic, znajdujących się po obu stronach rzeki, a nawet na wyspach na Nilu. Na zachód od Gizy znajdują się najsłynniejsze egipskie zabytki, Sfinks oraz Wielkie Piramidy, natomiast w odległości 18 km od metropolii zobaczyć można ruiny starożytnych miast: Memfis i Sakkary. Częścia metropolii jest również tzw. Miasto Umarłych: wielki cmentarz, omijany z daleka zarówno przez turystów, jak i miejscowych. Na jego terenie mieszka od 2 do 3 mln ludzi, wykorzystując grobowce jako mieszkania.

  1. Mumbaj, Indie – 20 mln mieszkańców

Mumbaj: stolica nie tylko Bollywood. Fot. AJAY S/Adobe Stock

Mumbaj to największy port Indii i nieoficjalna stolica kraju. To tu znajdują się najsilniejszegiełdy Azji Południowej: National Stock Exchange of India i Bombay Stock Exchange. Mumbaj to też stolica… Bollywod, a właściwie całej kinematografii indyjskiej; mieszczą się tu również największe indyjskie stacje radiowe, telewizyjne oraz wydawnictwa. Teren miasta zasiedlony był prawdpodobnie już w epoce kamienia łupanego, jednak jego rozwój na dobre rozpoczął się wraz z przybyciem portugalskich najeźdźców. To oni w XVI w. nazwali miasto Bom Bahia (Brytyjczycy w XVII w. zmienili nazwę na Bombay), co oznacza Dobra Zatoka. Hindusi z kolei nazywają swoje miasto Mumbaj, która to nazwa pochodzi od miejscowej bogini Mumby. Oficjalna zmiana nazwy na hinduską nastąpiła w 1995 r.

  1. Pekin, Chiny – 19, 6 mln mieszkańców

Fot. anekoho/Adobe Stock

Pekin, stolica Chin, stanowi naturalny największy ośrodek polityczny, oświatowy i kulturalny kraju, Jest niesamowicie rozwinięty gospodarczo, zwłaszcza w zakresie przemysłu maszynowego, samochodowego, kolejowego, elektronicznego, chemicznego i rafineryjnego. Nadal kwitnie tu przemysł włókienniczy oraz hutnictwo żelaza. To właśnie w Pekinie, czyli Północnej Stolicy, krzyżują się ważne linie kolejowe i trasy drogowe. Obecnie Pekin ma pięć obwodnic, fukcjonuje tam też dziewięć dróg szybkiego ruchu. Miasto jest także węzłem kolejowym w ramach Chińskiej Narodowej Magistrali Kolejowej oraz lotniczym (działa tam międzynarodowy port lotniczy).

  1. Dhaka, Bangladesz – 19,6 mln mieszkańców

Fot. taoty.Adobe Stock

Stolica Bangladeszu to glówny ośrodek przemysłu odzieżowego/włókienniczego, spożywczego i metalurgicznego kraju. Działają tam dwa uniwersytety, a także inne ośrodki naukowe i instytuty badań rolniczych. W Dhace kwitnie handel jutą, ryżem, nasionami roślin oleistych, cukrem i herbatą. Około 20 km na północ od Dhaki znajduje się lotnisko, jednak najpopularniejszym środkiem transportu są riksze. Każdego dnia na ulice miasta wyjeżdża ich około 400 tys., co można uznać za światowy rekord.

  1. Osaka, Japonia – 19,2 mln mieszkańców

Fot. f11photo/Adobe Stock

Osaka, w starożytności nazywana Naniwa, położona jest w południowo-zachodniej części wyspy Honsiu, nad zatoką Osaka na styku Morza Wewnętrznego i Oceanu Spokojnego, u ujścia rzeki Yodo. Od lat 80. XIX w. powstawały tam nowoczesne fabryki, stocznie i rafinerie. W 1903 r. uruchomiono pierwszą linię tramwajową. W latach 50. i 60. XX w. zrealizowano wiele inwestycji obejmujących zagospodarowanie dzielnic portowych na sztucznych wyspach i wybrzeżach; port jednak stracił później na swoim znaczeniu. Miasto odzyskało swą świetność dopiero dzięki rozwojowi sektora handlowo-usługowo-finansowego, obecnie Osaka uważana jest za wiodący krajowy ośrodek biznesu. Japończycy mogą pochwalić się też rygorystycznymi regulacjami redukującymi emisję gazów trujących przez zakłady produkcyjne, ponadto to właśnie w Osace zapoczątkowano badania nad krajowymi alternatywnymi źródłami odnawialnymi energii.

Zestawienie 30 największych miast świata

Lp.  Miasto, kraj, kontynent Liczba ludności [tys.]
1 Tokio, Japonia (Azja) 37 468
2 Delhi, Indie  (Azja) 28 514
3 Szanghaj, Chiny (Azja) 25 582
4 São Paulo, Brazylia (Ameryka Południowa) 21 650
5 Meksyk, Meksyk (Ameryka Północna) 21 581
6 Kair, Egipt (Afryka) 20 076
7 Mumbaj, Indie (Azja) 19 980
8 Pekin, Chiny (Azja) 19 618
9 Dhaka, Bangladesz (Azja) 19 578
10 Osaka, Japonia (Azja) 19 281
11 Nowy Jork, USA (Ameryka Północna) 18 819
12 Karaczi, Pakistan (Azja) 15 400
13 Buenos Aires, Argentyna (Ameryka Południowa) 14 967
14 Chongqing, Chiny (Azja) 14 838
15 Stambuł, Turcja (Europa/Azja) 14 751
16 Kalkuta, Indie (Azja) 14 681
17 Manila, Filipiny (Azja) 13 482
18 Lagos, Nigeria (Afryka) 13 463
19 Rio de Janeiro, Brazylia (Ameryka Południowa) 13 293
20 Tianjin, Chiny (Azja) 13 215
21 Kinszasa, Kongo (Afryka) 13 171
22 Guangzhou, Chiny (Azja) 12 680
23 Los Angeles, USA (Ameryka Północna) 12 458
24 Moskwa, Rosja (Europa/Azja) 12 410
25 Shenzhen, Chiny (Azja) 11 908
26 Bangalore, Indie (Azja) 11 440
27 Paryż,Francja (Europa) 10 901
28 Bogota, Kolumbia (Ameryka Południowa) 10 574
29 Dżakarta, Indonezja (Azja) 10 517
30 Ćennaj, Indie (Azja) 10 456

Jak widać w rankingu, największe miasto świata to Tokio. Tuż za nim dwa inne azjatyckie miasta, czyli indyjskie Deli i chińskie Shenzen. Pierwsze pojawiające się w zestawieniu europejskie miasto, to turecki Stambuł, na miejscu 15. Poza nim z miast Europy jest jedynie Moskwa (Rosja) i Paryż (Francja). Największa liczba najludniejszych miast świata znajduje się w Azji (17/19 z 30).

 

 

Źródło: inzynieria.com