W piątek 20 marca rozpoczyna się astronomiczna wiosna, dzień później kalendarzowa. W jej trakcie na wieczornym niebie można będzie zaobserwować jasno świecącą planetę Wenus, tworzącą malownicze konfiguracje z innymi obiektami niebieskimi.

Kalendarzowa wiosna rozpoczyna się momencie równonocy wiosennej (20 marca) i trwa aż do przesilenia letniego (22 czerwca). O termicznej wiośnie mówimy w momencie, kiedy średnie dobowe temperatury powietrza wahają się między 5 a 15 stopni Celsjusza. Ponadto występuje też wiosna fenologiczna. Za jej początek przyjmuje się początek wegetacji oraz kwitnienie przebiśniegów i krokusów.

Oświetlenie Ziemi przez Słońce w dniu równonocy (zarówno marcowej, jak i wrześniowej)

 

Jeśli chodzi o astronomiczną wiosnę to rozpoczyna się wówczas, gdy Słońce osiąga punkt równonocy wiosennej, tak zwany punkt Barana. W tym roku dokładny moment tego wydarzenia przypada na godzinę 4.50 w piątek 20 marca. Czym jest punkt Barana? Jest to jeden z dwóch punktów, w których przecinają się ekliptyka – okrąg na sferze niebieskiej, po którym pozornie porusza się Słońce – oraz równik niebieski, który w uproszeniu jest odpowiednikiem równika ziemskiego. Taka sytuacja występuje w trakcie równonocy wiosną i jesienią (kiedy to punkt równonocy zwany jest punktem Wagi).

Nocą jasno świecić będzie Wenus

Ciepłe wiosenne wieczory sprzyjają obserwacji nieba, choćby z własnego balkonu. Oprócz Księżyca, najłatwiej dostrzegalnym obiektem na nocnym niebie będzie tej wiosny Wenus, świecąca po zachodniej stronie nieba jako „Gwiazda Wieczorna”. Można ją obserwować wieczorem przez kilka godzin (maksymalnie nawet 4 godziny i 43 minuty po zachodzie Słońca). Najlepszy widok przypada na przełom marca i kwietnia.

Planeta wejdzie w malownicze konfiguracje z Księżycem, wyraźne na przykład wieczorami i nocą 27/28 marca czy 25/26 kwietnia. Warto ją też obserwować 3 kwietnia, gdy zacznie świecić na tle gromady otwartej gwiazd o nazwie Plejady.

Pozostałe planety, takie jak Jowisz, Saturn, czy Mars, będą widoczne dopiero rano. Wraz z upływem czasu będą wschodzić coraz szybciej. Pod koniec wiosny nastąpi to około północy.

Plejady (NASA, ESA, AURA/Caltech, Palomar Observatory)

Gwiazdozbiór Oriona i Syriusz

Na początku wiosny na wieczornym niebie widać jeszcze gwiazdozbiór Oriona, a także Syriusza – najjaśniejszą gwiazdę nocnego nieba.

W przypadku Oriona, którego jasne gwiazdy przypominają symboliczną sylwetkę człowieka z pasem trzech gwiazd pośrodku, możemy spojrzeć na inne ciekawe doniesienie astronomiczne z ostatnich miesięcy – gwiazdę Betelgeza. Gwiazda ta mocno traciła blask od października do lutego.

 

Zastanawiano się, czy to nie zapowiedź zbliżającego się wybuchu Betelgezy jako supernowej. Najnowsze doniesienia pozwalają jednak sądzić, że jeszcze to nie nastąpi, a przyczyną osłabnięcia blasku może być kosmiczny pył.

Zdjęcie Syriusza wykonane teleskopem naziemnym (Hubble European Space Agency)

Świecący sznur satelitów

Na wieczornym lub porannym wiosennym niebie można też czasem zaobserwować sznur świecących punktów, lecących szybko w jednej linii. To satelity Starlink firmy SpaceX, którą kieruje Elon Musk. Firma planuje stworzenie konstelacji tysięcy satelitów umieszczonych na niskiej orbicie okołoziemskiej.

Kiedy rozpoczyna się wiosna (PAP/Maria Samczuk, Maciej Zieliński)

 

 

ŹródłoPAP

 

 

 

0 0 vote
Article Rating